Co z tą personą?

„Tylko nie persona!”

Kilkakrotnie ostatnio usłyszałam w czasie rozmów osób, które gdzieś na swojej drodze zetknęły się z Design Thinking,  znaczące chrząknięcia, kiedy pojawiało się hasło „persona”.

To jedno z najczęściej używanych i także najbardziej wyświechtanych narzędzi, stosowanych w czasie pracy na warsztatach Design Thinking. Źle zrobiona, może być ciekawym i zabawnym elementem pracy grupy, ale do niczego później się nie przyda…

Persona to profil reprezentujący szczególną grupę osób – interesariuszy, klientów, użytkowników czy pracowników. Wprawdzie fikcyjna, ale pozwala na lepsze zrozumienie grup osób z podobnymi potrzebami i celami.

Dobrze zrobiona persona pomaga grupom rozumieć lepiej, dla kogo tworzymy, do kogo mówimy, z kim działamy, pozwala lepiej rozumieć zadania, jakie wykonują inni, stawiane przed nimi cele i dzięki temu projektować dla nich rozwiązania, których rzeczywiście będą chcieli używać.

Persona pozwala planować lepiej, myśleć jaśniej i oszczędzać pieniądze. 

Warto pamiętać o tym, że persony nie są tym samym, co tradycyjnie rozumiane segmenty odbiorców czy klientów. Potrzeby i cele, wyrażane przez personę, mogą przecinać na wskroś marketingowe silosy. Projektujesz komunikację dla klienta wewnętrznego? Zamiast tworzyć persony osób z poszczególnych działów, pomyśl raczej o tym, z jakich mediów korzystają i jak to robią. Zrobisz wtedy personę osób, które nie korzystają z intranetu albo używają wyłącznie urządzeń mobilnych – te osoby będą więc łączyły cele, zachowania, narzędzia – ale już nie zawsze praca w podobnych działach czy w obszarach.

Idealnie, jeśli persona oparta jest na wnioskach z twoich badań i reprezentuje grupę, którą łączą potrzeby i wspólne wzorce zachowania. Jeśli jednak nie masz jeszcze badań, albo niewiele wiesz o potrzebach i celach swoich klientów czy odbiorców, możesz stworzyć pre-personę – a potem sprawdzać swoje hipotezy.  Jeśli masz wybór między taką personą a żadną – lepsza pre-persona niż nic.

Co jest nie tak z tą personą?

Jakie najczęściej popełniamy błędy przy tworzeniu i wykorzystywaniu persony?

Co już masz?

Jeśli tworzysz personę wewnątrz firmy, sprawdź, czy inne grupy projektowe, zespoły czy działy już tego nie robiły. A jeśli nawet nie stworzyły persony, może mają informacje, które będą dla ciebie interesujące. Będziecie mogli podzielić się swoimi wynikami badań i spostrzeżeniami, dzięki temu persony będą jeszcze bardziej wartościowe. W silosowych organizacjach to jeden z częstych błędów. Projekty dzieją się niezależnie od siebie, choć dotyczą podobnych obszarów. Ludzie dublują swoją pracę. Wszystkie działania zaczynają od nowa, zamiast sprawdzić, co już ktoś kiedyś zrobił w tym obszarze.

 

Data przydatności

Żyjemy w świecie V.U.C.A. Wszystko szybko się zmienia, jest nieprzewidywalne. W ciągu roku może zmienić się technologia, zwyczaje, organizacja dnia, nawyki. Twoja persona też ma datę przydatności. Jeśli dawno temu w firmie tworzyliście persony i macie je gdzieś w szafie w dziale marketingu – niech w tej szafie sobie zostaną. Persony tworzone więcej niż rok temu mogą się okazać zupełnie nieprzydatne.

 

Typowa Grażyna.

Persona to nie stereotyp. To archetyp, oparty na wnioskach z prawdziwych badań. Postać wprawdzie fikcyjna, ale taka, która łączy w sobie powtarzalne cechy prawdziwych osób. Pozwala na lepsze zrozumienie tych, którzy mają podobne potrzeby i wzorce zachowań. Uważaj więc, żeby nie popadać w schematy, bo zamiast persony stworzysz karykaturę.

 

Szczegóły – po co nam to?

Persona powinna mieć dość szczegółów, abyś mógł zobaczyć swoje produkty i usługi z jej perspektywy. Stworzenie dobrej persony zajmuje więc  całkiem sporo wysiłku i osób chętnych do pracy przy jej współtworzenu. Czasami proces ten może być frustrujący: „Do czego służą te wszystkie dane osobowe?”, „W jaki sposób jej czy jego obawy są dla nas istotne?” Bogata w różnego typu informacje persona pomoże ci znaleźć wcześniej niewykryte możliwości dla twojego produktu, usługi lub firmy. Dzięki pracy z personą to, co robisz, staje się bardziej użyteczne i przydatne w życiu klienta. Im bardziej persona będzie szczegółowa, im więcej dostarczysz danych – tym łatwiej sprawdiasz, gdzie twój produkt lub usługa krzyżują się z tym, co robi persona.

Użyta tylko raz…

Podczas podejmowania decyzji persona może funkcjonować niemal jak inna osoba w pokoju. „Patrzy” na to, co robisz, ze swojego szczególnego i bardzo konkretnego punktu widzenia, wskazując na słabości i korzyści, wynikające z twoich decyzji. Jeśli więc już stworzysz personę – „zabieraj” ją ze sobą na wszystkie spotkania i miej ją zawsze na uwadze przy podejmowaniu decyzji.

Jeden wzór dla wszystkich

Internet jest kopalnią gotowych wzorców. Zamiast jednak czerpać z niego gotowce, zrób swoją macierz. Wybierz zagadnienia, pytania, obszary, które są ważne dla twojego projektu.

Reklamy