Feedback, czyli co?

Niezależnie od tego, jak świetnie coś robisz, zawsze znajdzie się ktoś, kto cię skrytykuje. Słuchanie negatywnych uwag o tobie albo o tym, co robisz, prawdopodobnie nie jest twoją ulubioną aktywnością, więc te momenty są często trudne. Tak samo zresztą nie lubimy mówić innym, co mogliby poprawić, żeby działali lepiej.

Tymczasem jedną z najważniejszych umiejętności, przydatnych w życiu, jest umiejętność dawania i otrzymywania feedbacku. To często podstawa pracy w grupie, niezbędnado budowania kultury innowacji w firmie.

A co gdybyśmy traktowali feedback jako cenny prezent, dawany i brany po to, żebyśmy mogli sobie pomagać i rozwijać się nawzajem? Co zobić, żeby informacje zwrotne stały się cenną szansą, a nawet pozytywnym doświadczeniem?

 

Mózg i krytyka

Nie lubimy o sobie myśleć jak o osobach, które się pomyliły, zrobiły coś źle – ale jeszcze bardziej nie lubimy, gdy słyszymy to od innych.  Mózg odbiera krytykę jako zagrożenie dla naszego przetrwania. Negatywne informacje na nasz temat odbiera tak samo, jak biologiczne zagrożenie życia, jak zagrożenie dla naszego bezpieczeństwa i przetrwania. Stara się więc robić wszystko, żeby nas chronić i każe nam się czuć, jakbyśmy zawsze mieli rację – nawet jeśli jej nie mamy. Jeśli więc traktujemy krytykę jako zagrożenie dla naszego przetrwania, trudno się dziwić, że podchodzimy do tego tak emocjonalnie.

Jesteśmy pamiętliwi

Krytykę i negatywne informacje pamiętamy bardzo długo… ale niekoniecznie je akceptujemy.  Gdy słyszymy informacje sprzeczne z naszym wizerunkiem,  instynktownie raczej zmieniamy informacje, a nie nas samych.  Nie doświadczamy i nie pamiętamy błędów jako naszych cech, więc zawsze wydaje się nam, że to jest coś związanego nie z nami, tylko otaczającym nas środowiskiem.  Nasze mózgi rozwinęły odrębne, bardziej wrażliwe obszary mózgu, które mają radzić sobie z negatywnymi informacjami. Dokładniej rozpatrują negatywne zdarzenia i na dłużej je zapamiętują (zdecydowanie bardziej niż te pozytywne). Otrzymywanie krytyki zawsze będzie miało na nas większy wpływ niż otrzymywanie pochwał.

Niezbędne dla dobrego feedbacku

  1. dawca feedbacku jest wiarygodny w oczach odbiorcy
  2. biorca feedbacku ufa dawcy feedbacku
  3. feedback jest przekazywany z dobrą intencją
  4. czas i warunki do dawania feedbacku są właściwe
  5. feedback jest łatwy do zrozumienia i jasno przekazany
  6. feedback jest pomocny dla biorcy

Nie dawaj feedbacku, jeśli:

  1. bronisz się albo tłumaczysz własne zachowanie
  2. potępiasz czyjeś zachowanie
  3. jesteś w złym nastroju
  4. mówisz nie w swoim imieniu
  5. chcesz pokazać, że jesteś ważniejszy

Dobry feedback:

  1. dajesz z powodu troski o drugą osobę
  2. masz poczucie odpowiedzialności
  3. wzmacniasz drugą osobę

 

Dobre intencje

Kiedy dajemy feedback z założeniem, że coś jest nie tak z drugą osobą, od razu wpychamy ją i siebie w dyskusję na temat winy, ocen i pełną założeń.  Dawaj feedback wyłącznie wtedy, kiedy masz dobre intencje.

Mów o zachowaniach, nie o osobie

Oddzielaj zachowania od osoby, której dajesz feedback. Skupienie się na konkretnej sytuacji, którą chcesz się zająć. Mów o tym, co ktoś robi lub mówi, a nie o osobie jako takiej. Oddziel problematyczną sytuację od tożsamości osoby. To pozwoli się skupić na tym, co mówisz i pomaga w tym, by nie odbierać tej rozmowy jako osobistej konfrontacji.

 

Obserwacja, uczucia, potrzeby, prośba

Zamiast techniki dawania feedbacku zwanej kanapką (coś miłego, coś niemiłego, coś miłego), spróbuj metody opartej na NVC (Nonviolent Communication) opracowanej przez M.B. Rosenberga.

Cztery kroki
Obserwacja: Co obserwuję, widzę, słyszę, pamiętam – bez oceniania, wartościowania – jak okiem kamery. „Kiedy widzę, słyszę …”

Uczucia: Jak się czuję (emocje, nie myśli) z związku z tym, co obserwuję. „Czuję, że…”

Potrzeby: Czego potrzebuję w związku z tym? „Potrzebuję, żeby…”

Prośba: Prosisz o coś, ale zakładasz, że ten ktoś może odmówić. „Czy mógłbyś…”

 

Sytuacja, Zachowanie, Wpływ (SBI Model: Situation, Behavior, Impact)

Opisz sytuację

Opisz zachowanie kogoś, komu dajesz feedback

Opisz konsekwencje (negatywne lub pozytywne) tego zachowania.

 

Ćwicz dawanie i przyjmowanie feedbacku przy każdej możliwej okazji.

 

 

 

 

 

 

Reklamy